Nieuwe redactie “Tussen Paradijs en Toekomst”

Aan het begin van dit jaar gaf Emmanuel Naaijkens aan dat 2018 zijn laatste jaar zou zijn als eindredacteur en vormgever van ons verenigingsblad. Vanaf jaargang 15 nummer 44 december 1996, is Emmanuel Naaijkens verantwoordelijk voor de eindredactie én de vormgeving van onze onvolprezen nieuwsbrief. Tijd om het stokje door te geven, vindt Emmanuel, die in goed overleg met de nieuwe redactieleden, Jef van Gils, Ed van Hees en Albert van Uden, zijn laatste TP&T, nummer 104, zal samenstellen.

Emmanuel, namens onze Heemkundige kring, zeer hartelijk bedankt voor alle energie die je al die jaren in het ‘Paradijs’ hebt gestopt.

Heerbaan der hertogen

De werkgroep ‘Heerbaan der Hertogen’ heeft haar plannen bijgesteld. Aanvankelijk was het de bedoeling de oude route van de hertogen van Leuven naar Den Bosch in zijn geheel in kaart te brengen. Nu heeft de werkgroep gekozen voor een groeimodel dat begint bij de Roovertse brug en vandaar uit twee richtingen uitgaat: naar Turnhout enerzijds, naar Oisterwijk anderzijds. Hierna bekijkt de werkgroep of uitbreidingen naar Leuven en Den Bosch haalbaar zijn.

Schepen Van de Pol van Ravels en wethouder Van de Loo van Hilvarenbeek zijn enthousiast over het project.

Ioannes Goropius Becanus 500 jaar oud

Ioannes Goropius Becanus werd op 23 juni 1519 in de buurtschap Gorp, in de gemeente Hilvarenbeek, geboren als Jan Gerartsen van Gorp. Hij latiniseerde zijn geboorteplaats Gorp, Goropius, en het nabijgelegen Beek (nu Hilvarenbeek), Becanus.

De 500ste verjaardag van Ioannes vindt onze HKK een reden voor een gepast feestelijke viering.

Een werkgroep, “500 jaar JGB”, bestaande uit leden van onze HKK is bezig met de voorbereidingen van deze viering, die gaat plaatsvinden in het weekend van 22 oktober 2019. Concrete programmapunten op dit moment zijn een SYMPOSIUM in CC Elckerlyc en een EXCURSIE naar zijn geboortegrond, Gorp.

De oude Biest van Biest-Houtakker

Eerder berichtten wij al over de uitgebreide en diepgaande studie die Ed van Hees uitvoerde over de geschiedenis van Biest-Houtakker. Hij gaf afgelopen jaar daarover nog een druk bezochte presentatie bij Ome Toon. In deze studie was er speciale aandacht voor de biest waaraan Biest-Houtakker zijn naam ontleent. Een biest is geen “plein”, maar een waterpoel in de oksel van een wegsplitsing, waarop geen bebouwing voorkomt. Veel buurtschappen en gehuchten zijn rond zo’n biest ontstaan. Onze oude biest van Biest-Houtakker, gelegen in de oksel van Akkerstraat en Biestsestraat, is de enige nog overgebleven biest in de lage landen. Biest-Houtakker het enige dorp of gehucht dat de naam ‘biest’ behouden heeft. De waterpoel werd nog tot eind 18e eeuw als visvijver geëxploiteerd. Tot 1966 bestond de “open” kant van de driehoek, zoals bij alle biesten, uit een gekromde dijk dat een openbaar voetpad was. In 1966 is deze dijk, oorspronkelijk eigendom van de “Gemeente van de Biest”, door de gemeente Hilvarenbeek verkocht. Daarna is het noordwestelijke helft van de dijk afgegraven en werd de vijver vernield.

Onze heemkundige kring heeft bezwaar aangetekend tegen het bouwen van een drietal woningen aan de open kant van de biest omdat e.e.a. in strijd is met het in 2010 door de Raad goedgekeurde Structuurplan. Daarin werd vastgelegd dat vrij doorzicht op het achterliggende open landschap moeten worden behouden. Bebouwing is daarmee in strijd met het bestaande beleid. Omdat er sprake is van een uniek 1000 jaar oud landschapselement heeft de HKK bij de gemeente het verzoek ingediend ‘de oude biest’ de Gemeentelijke Monumentenstatus te verlenen. Binnen de dorpsgemeenschap leeft de intentie de gehele oude biest, langs de oorspronkelijke lijnen van 1965, i.c. de vijver, de dijk, de waterput en de begroeiing rond de vijver, te herstellen.Van de acht monumenten die Biest-Houtakker oorspronkelijk rijk was, zijn er vandaag helaas nog maar twee over. Met ‘de oude biest’ komt er hopelijk een derde en heel belangrijke bij.

Erfgoednota

“Cultureel erfgoed versterkt onze identiteit, geeft een gevoel van saamhorigheid en verhoogt de kwaliteit van onze leefomgeving.” (Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed).

Cultureel erfgoed leeft. Zeker op lokaal vlak. In alle kernen van onze gemeente zijn organisaties in de weer om, op de één of andere wijze, het cultureel erfgoed van hun kern te bewaren en uit te dragen.  Voor al deze lokale erfgoedorganisaties is het gemeentelijk niveau het eerste en vaak ook het belangrijkste aanspreekpunt. De verhoudingen tussen deze organisaties en gemeentebesturen zijn onderhevig aan beweging en verandering. Lokale besturen krijgen meer verantwoordelijkheden om beleid vorm te geven, accenten te leggen en uit te voeren.

Juli 2016 was een belangrijk moment voor de erfgoedsector. Voor het eerst is er één integrale wet die betrekking heeft op onze museale objecten, musea, monumenten en archeologie op het land en onder water. Samen met de Omgevingswet maakt de Erfgoedwet een integrale bescherming van ons cultureel erfgoed mogelijk.Een gemeentelijke herindeling (op korte of langere termijn) en de veranderde wetgeving moet kansen bieden om het erfgoedbeleid voor de toekomst vorm te geven.

Om het belang van ons erfgoed aan de politiek in de gemeente Hilvarenbeek kenbaar te maken, bieden wij hen de erfgoednota “Voorstel erfgoedbeleid gemeente Hilvarenbeek” aan, waarin de vier vakgebieden, waarmee de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed zich bezighoudt, de kapstok vormen.

Van Loo tot Leij

Na een lange aanloop was hij dan eindelijk daar. De documentaire over de route van Loo tot Leij kreeg in december de ruimte op Beek TV. Een maand lang vertelden Jan van Helvoirt, Ton de Jong, Cees Ketelaars en presentator Kees Naaijkens over grote en kleine zaken die zich, door de eeuwen heen, langs en op deze route afspeelden of te zien waren. En dat was te merken, want er kwamen tientallen reacties op de uitzending binnen bij de HKK. De meesten mensen reageerden met “dat wist ik niet” of “zo heb ik er nog nooit naar gekeken”. De response was zonder uitzondering positief. Een duidelijker aansporing is er niet om te kijken hoe en waarmee we verder kunnen gaan.

Heb je de uitzending gemist? Kijk dan op www.vimeo.com/hilvarenbeek

Website wordt opgefrist

In 2011 ging onze HKK gebruik maken van een website, www.heemkundigekringhilvarenbeek.nl

Eerder gingen stemmen op om een compleet nieuwe website te laten bouwen, met alle mogelijke ‘toeters en bellen’. Uiteindelijk heeft het bestuur gekozen voor een voor een grote opknapbeurt en heeft ons lid Brigit Moonen, o.a. ict’er, bereid gevonden hieraan mee te werken.

We verwachten nog dit jaar de opgefriste website in gebruik te kunnen nemen.

Uitverkoop boeken en nieuwsbrieven

Zolang de voorraad strekt

Het bestuur van onze Heemkundige kring heeft besloten de voorraad boeken en nieuwsbrieven middels een UITVERKOOP aan haar leden aan te bieden:

  • Biks 5. Een verslag van de Groot-Kempische Cultuurdagen te Hilvarenbeek, 1947 – 1971
    Jan Naaijkens
    ’s-Gravenhage 1971. € 5,00
  • De Rabobank Hilvarenbeek in Vogelvlucht. De geschiedenis van de Beekse Boerenleenbank gedurende de periode 1916 – 1983
    Jan Abrahams
    Hilvarenbeek 1983. € 7,50
  • Een spoor van 100 jaar liefdadigheid
    Zr. Caroline Gerritse, J. van Gils, D. Kuypers
    Hapert 1986. € 7,50
  • Hilvarenbeek onder de Hertog en onder de Generaliteit. Sociale en economische geschiedenis van een Kempisch dorp tussen 1400 en 1800
    L. Adriaenssen
    Hilvarenbeek, 1987. € 10,00
  • Hilvarenbeek duizend jaar. Bijdragen tot een symposium over de geschiedenis der Brabantse dorpen
    Bas Aarts, Jan Scheirs e.a.
    Hilvarenbeek, 1988. € 5,00
  • Hilvarenbeek en zijn kerkdorpen
    J. van Gils en R. Peeters
    Hilvarenbeek 1994. € 15,00
  • Kroniek van de Nieuwe Hoef
    Samengesteld door Hans van der Haring
    Hilvarenbeek 1996. €10,00
  • Het dorp van onze jeugd.
    Janus Kluijtmans en Jan Naaijkens
    Hilvarenbeek 1999. € 7,50
  • Rondom het Aards Paradijs
    Kees van Kemenade
    Hilvarenbeek 2005. € 7,50

Bestellen per e-mail: hilvarenbeek@heemkundigekringhilvarenbeek.nl

Presentatie “Hilvarenbeek in de jaren tachtig” druk bezocht

heemavond

Op donderdag 2 november presenteerde Ad van Gool i.s.m. Heemkundige kring Hilvarenbeek en Diessen ‘Ioannes Goropius Becanus’ het door hem samengestelde fotoboek “Hilvarenbeek in de jaren tachtig”.

De twee gastsprekers, Ger Ligtvoet en Willem Ligtvoet blikten op geheel eigen wijze terug naar Hilvarenbeek in de jaren tachtig.

In het fotoboek zijn 325 foto’s opgenomen, afkomstig uit archieven van de Hilverbode en het Beeks Weekblad.

Het boek is, zolang de voorraad strekt, voor €19,95 te koop bij Kantoorboekhandel Peter Swaanen in HIlvarenbeek, bij Ad van Gool (advangool@kabelfoon.nl) en bij Heemkundige kring Hilvarenbeek en Diessen ‘Ioannes Goropius Becanus’  (hilvarenbeek@heemkundigekringhilvarenbeek.nl)